SARADNJA
KOMENTAR
Na regionalnom nivou
Evropski komitet za standardizaciju (CEN)
Evropski komitet za standardizaciju (European Committee for Standardization - CEN) je organizacija koja se na evropskom nivou bavi poslovima opšte standardizacije, odnosno standardizacijom u svim oblastima izuzev elektrotehnike i telekomunikacija. Familiju CEN-a čine 30 nacionalnih organizacija za standardizaciju zemalja EU i EFTA-e sa Generalnim Sekretarijatom u Briselu. U radu CEN-a, u svojstvu pridruženih članova (Affiliate members), učestvuju kao posmatrači i nacionalne organizacije za standardizaciju zemalja koje su kandidati i potencijalni kandidati za pridruživanje EU (uključujući Crnu Goru) kao i nacionalne organizacije za standardizaciju susjednih zemalja EU (npr. Egipat, Alžir, Izrael...). Stručni rad na donošenju evropskih standarda u okviru CEN-a ostvaruje se kroz rad tehničkih komiteta (386) i za sada u okviru CEN-a postoji cca 11500 važećih standarda i srodnih dokumenata. Na godišnjem nivou donese se više od 1200 standarda i srodnih dokumenata. Za razliku od međunarodnih standarda, preuzimanje evropskih standarda na nacionalni nivo je obavezno.
Institut za standardizaciju Crne Gore (ISME) je 1. jula 2008. godine ostvario status Affiliate member u CEN-u. U skladu sa internim pravilima, ovaj status članstva omogućuje aktivno učešće u radu stručnih tijela CEN-a, ali ne i pravo glasanja. Institut za standardizaciju Crne Gore se opredijelio za praćenje i učešće u radu radu 16 stručnih tijela CEN-a, i to:
CEN/CLC/TC 1- Criteria for conformity assessment bodies
CEN/SS F20- Quality assurance
CEN/SS S26 – Environmental management
CEN/TC 52 – Safety of toys
CEN/TC 114- Safety of machinery
CEN/SS C01- Food products
CEN/TC 275- Food analysis – Horizontal methods
CEN/TC 132 – Aluminium and aluminium alloys
ECISS/TC 6- Steels – Definition and classification
ECISS/TC 1- Steel - Mechanical testing
ECISS/TC 2- Steel- Physico-chemical and non destructive testing
CEN/TC 329- Tourism services
CEN/TC 104- Concrete and related products
CEN/TC 33- Doors, windows, shutters, building hardware …
CEN/TC 51- Cement and building limes
CEN/TC 227- Road materials
CEN/TC 19- Gaseous and liquid fuels, lubricants and related products of petroleum, synthetic and biological origin
Učešće u radu stručnih tijela CEN-a, između ostalog, podrazumijeva delegiranje i aktivno učešće predstavnika Crne Gore u cilju iznošenja i zastupanja nacionalnih stavova u postupku donošenja evropskih standarda. Daljim razvojem strukture stručnih tijela Instituta za standardizaciju Crne Gore, tj. nacionalnih tehničkih komiteta, vršiće se postepeno preispitivanje i reizbor stručnih tijela CEN-a čiji će se rad pratiti, a shodno prioritetima crnogorske privrede i društva.
Institut za standardizaciju Crne Gore je otpočeo proces preuzimanja evropskih standarda i u godini svog osnivanja preuzeo na nacionalni nivo cca 500 evropskih standarda koje je donio CEN, a shodno pravilima i proceduri koje propisuju međunarodne i evropske organizacije za standardizaciju.
Evropski komitet za standardizaciju u oblasti elektrotehnike (CENELEC)
Evropski komitet za standardizaciju u oblasti elektrotehnike (European Committee for Electrotechnical Standardization - CENELEC) je organizacija koja se na evropskom nivou bavi poslovima standardizacije u oblasti elektrotehnike. Familiju CENELEC-a čine 30 nacionalnih elektrotehničkih komiteta zemalja EU i EFTA-e sa Generalnim Sekretarijatom u Briselu. U radu CENELEC-a, u svojstvu pridruženih članova (Affiliate members), učestvuju kao posmatrači i nacionalni elektrotehnički komiteti zemalja koje su kandidati i potencijalni kandidati za pridruživanje EU kao i nacionalni elektrotehnički komiteti susjednih zemalja EU (npr. Izrael, Tunis...). Zbog administrativnih i drugih praktičnih razloga, u većini zemalja (kao i u Crnoj Gori) Nacionalni elektrotehnički komitet je ujedno Nacionalna organizacija za standardizaciju, odnosno njen sastavni dio. U okviru CENELEC-a na donošenju evropskih standarda iz pojedinih oblasti elektrotehnike radi više od 75 tehničkih komiteta. Godišnje se donese više od 400 evropskihh standarda iz oblasti elektrotehnike, dok ukupan broj važećih evropskih standarda i srodnih dokumenata koje je donio CENELEC iznosi cca 5300.
Imajući u vidu da je članstvo u Međunarodnoj elektrotehničkoj komisiji (IEC) bio jedan od preduslova za ostvarivanje statusa Affiliate member u CENELECU-u (Evropskom komitetu za standardizaciju u oblasti elektrotehnike), Institut za standardizaciju Crne Gore (ISME) je odmah nakon sticanja IEC članstva pripremio neophodnu dokumentaciju i podnio zahtjev za prijem u članstvo u CENELEC-u. Na 49. Generalnoj skupštini CENELEC-a, Institut za standardizaciju Crne Gore je 1. jula 2009. godine formalno primljen u članstvo CENELEC-a kao pridruženi član (Affiliate member).
Evropski institut za telekomunikacione standard (ETSI)
Evropski institut za telekomunikacione standard (European Telecommunications Standards Institute - ETSI) je organizacija koja se na evropskom nivou bavi poslovima standardizacije u oblasti telekomunikacija (ICT). Za razliku od CEN-a i CENELEC-a čije su članice nacionalne organizacije za standardizaciju (jedna po državi), clanstvo u ETSI-u mogu ostvariti sve organizacije koje su zainteresovane za standardizaciju u oblasti telekomunikacija. Članice ETSI-a su više od 700 organizacija iz 60 zemalja širom svijeta.
Institut za standardizaciju Crne Gore planira da u narednom periodu pokrene aktivnosti za članstvo u ETSI-u.
Lista pratećih dokumenata
